การประเมินความต้านทานข้าวพันธุ์พื้นเมืองต่อโรคเมล็ดด่างที่เกิดจาก เชื้อรา Sarocladium oryzae Evaluation of landrace rice resistance to rice dirty panicle caused by Sarocladium oryzae

Main Article Content

Phakaiwan Suesattayawong Chonnipa Deewong Wanida Thamthurasan Jintana Unartngam

Abstract

ข้าว (Oryza sative) เป็นพืชอาหารที่สำคัญของประชากรโลก โรคเมล็ดด่างเกิดจากเชื้อรา Sarocladium oryzae เป็นโรคสำคัญในการผลิตข้าวเนื่องจากทำให้คุณภาพ และปริมาณลดลง ในการศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินความต้านทานโรคเมล็ดด่างของข้าวพันธุ์พื้นเมือง โดยการปลูกเชื้อรา S. oryzae สายพันธุ์รุนแรง (NMA0114) บนข้าวพันธุ์พื้นเมืองจำนวน 76 สายพันธุ์ ในสภาพโรงเรือน จากผลการทดสอบโรคพบว่า ข้าวพันธุ์สังข์หยด เป็นข้าวที่มีความต้านทาน (R) และ ข้าวพันธุ์ช่อไม้ไผ่ พานทอง หมากน้ำ หอมจันทร์ และเหนียวเขี้ยวงู มีลักษณะต้านทานปานกลาง (MR) ต่อเชื้อรา      S. oryzae ด้วยค่าดัชนีการเกิดโรค (Disease index) มีค่า 8.8 19.2 19.8 19.8 19.8 19.8 21.63 และ 23.8 เปอร์เซ็นต์ ตามลำดับ อย่างไรก็ตามในจำนวนข้าวพันธุ์พื้นเมืองที่ทดสอบนี้มีข้าวที่มีลักษณะอ่อนแอปานกลางจำนวน 43 สายพันธุ์ และอ่อนแอจำนวน 21 สายพันธุ์ ลักษณะอ่อนแอมากจำนวน 6 สายพันธุ์ จากการประเมินนี้แสดงให้เห็นว่า มีความหลากหลายทางพันธุกรรมในข้าวพันธุ์พื้นเมืองที่สามารถเป็นแหล่งของความต้านทานสำหรับการปรับปรุงพันธุ์ข้าวต้านทานโรคเมล็ดด่างได้ในอนาคต


 


Rice (Oryza sative) is an important plants edible food crop around the world. Rice dirty panicle disease caused by Sarocladium oryzae is an important disease in rice production because of the decreasing of quality and quantity of rice yield. This study aimed to evaluate the local rice resistance to dirty panicle disease. The resistant screening on local rice 76 varieties by inoculation with S. oryzae severe strain (NMA0114) was conducted in greenhouse condition. The result showed that the Sandyod variety was resistant (R) and Phan thong, mak nam, Hom Jun, Neaw Keaw Ngu and Cho mai pai were moderately resistant (MR) with the disease index (%) as 8.8 19.2 19.8 19.8 21.63 and 23.8 ,respectively. However, there were 43 varieties of local rice varieties were moderately susceptible (MS), 21 varieties were susceptible (S) and 6 varieties were highly susceptible (HS). This evaluation revealed that there were genetic diversity in the local rice which can be the resistant source for the rice improvement to rice dirty panicle disease resistance in the future.

Article Details

How to Cite
SUESATTAYAWONG, Phakaiwan et al. การประเมินความต้านทานข้าวพันธุ์พื้นเมืองต่อโรคเมล็ดด่างที่เกิดจาก เชื้อรา Sarocladium oryzae. วารสารวิทยาศาสตร์เกษตรและการจัดการ, [S.l.], v. 4, n. 1, p. 5-12, may 2021. ISSN 2697-5378. Available at: <https://kuojs.lib.ku.ac.th/index.php/jasm/article/view/4053>. Date accessed: 20 june 2021.
Section
Articles