การวิเคราะห์ความคุ่มค่าทางเศรษฐศาสตร์ และผลของเทคโนโลยีสถาปัตยกรรมเพื่ออาคารดินจากไบโอมาสผสมเส้นใยฟางข้าวต่อการยกระดับเศรษฐกิจและการท่องเที่ยวชุมชนของวิสาหกิจชุมชนธนาคารขยะออมทรัพย์บ้านไผ่ หมู่ 1 ตำบลหนองตะพาน อำเภอบ้านค่าย จังหวัดระยอง
##plugins.themes.bootstrap3.article.main##
บทคัดย่อ
งานวิจัยนี้ ได้นำอาคารดินจากไบโอมาสผสมเส้นใยฟางข้าว มาต่อยอดเนื่องจากยังมีช่องว่างด้านการวิเคราะห์ความคุ้มค่าทางเศรษฐศาสตร์ วัตถุประสงค์เพื่อ 1) วิเคราะห์ความคุ้มค่าทางเศรษฐศาสตร์ของอาคารดินจากไบโอมาสผสมเส้นใยฟางข้าว 2) วิเคราะห์ผลของเทคโนโลยีสถาปัตยกรรมเพื่ออาคารดินจากไบโอมาสผสมเส้นใยฟางข้าวต่อการยกระดับเศรษฐกิจและการท่องเที่ยวชุมชน และ 3) กำหนดนโยบายการยกระดับเศรษฐกิจและท่องเที่ยวชุมชนตำบลหนองตะพาน เป็นการวิจัยแบบผสานวิธี รูปแบบ Explanatory Sequential Mixed Methods Design โดยการวิจัยเชิงปริมาณเป็นลำดับแรก จากนั้นจึงวิจัยเชิงคุณภาพ การบูรณาการผลการวิจัยจากการวิจัยเชิงปริมาณและเชิงคุณภาพมาวิเคราะห์เชิงประเด็น (Thematic Analysis) และสังเคราะห์เพื่อนำเสนอเชิงนโยบาย เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ (1) แบบสัมภาษณ์เชิงลึก ใช้กับผู้ใช้ข้อมูลหลักคือประธานและสมาชิกวิสาหกิจชุมชน จำนวน 20 คน (2) แบบสนทนากลุ่มใช้กับผู้ใช้ข้อมูลหลักคือผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย จำนวน 10 คน และ (3) แบบสอบถาม ใช้กับตัวอย่างประชาชนจาก 6 หมู่บ้าน ด้วยวิธีการสุ่มตัวอย่างแบบ Quota sampling ตัวอย่างที่รวบรวมได้จำนวน 333 คน สถิติที่ใช้ ได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน t-test และการวิเคราะห์การถดถอยแบบพหุ พบว่า ค่า ROI เท่ากับ 0.52 เท่า ในระยะเริ่มแรกยังไม่คุ้มค่าต่อการลงทุน SROI เท่ากับ 2.33 เท่า มีความคุ้มค่าทางสังคมตลอดระยะเวลา 5 ปี การวิเคราะห์การถดถอยแบบพหุ พบว่า การจัดการท่องเที่ยวชุมชนและความคุ้มค่าทางเศรษฐศาสตร์เป็นปัจจัยที่ส่งผลต่อการยกระดับเศรษฐกิจและการท่องเที่ยวชุมชน การกำหนดนโยบาย 1 อาคาร 5 กิจกรรม สร้างรายได้และพัฒนาอาคารให้เป็นศูนย์กลางกิจกรรมอย่างน้อย 5 ประเภท ได้แก่ (1) Green Learning: ฐานเรียนรู้การจัดการขยะและไบโอมาส (2) Green Workshop: กิจกรรมทดลองทำวัสดุ/ผลิตภัณฑ์ (3) Green Café: เครื่องดื่ม เบเกอรี่ และอาหารชุมชน (4) Green Market: จำหน่ายสินค้าชุมชน และ (5) Green Tourism: จุดเช็คอินและเส้นทางท่องเที่ยวชุมชน
##plugins.generic.usageStats.downloads##
##plugins.themes.bootstrap3.article.details##

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงสาธารณสุข. (2567, 10 กุมภาพันธ์). 3 หมอ รายงานข้อมูลตำบลหนองตะพาน. https://3doctor.hss.moph.go.th/.
ดนวัต สีพุธสุข วีณา ลีลาประเสริฐศิลป์ วิลาสินี ธนพิทักษ์ และบัณฑิต ทองสงฆ์. (2567). การประเมินผลตอบแทนทางสังคม (SROI) ผ่านการท่องเที่ยวชุมชน เสริมพลังความเป็นไปได้ในการแก้ปัญหาครัวเรือนยากจน. วารสารพิพัฒนสังคม, 1(2), 51-70. https://so15.tci-thaijo.org/index.php/jsdrp/article/view/992
บริษัท คอร์เบียน จำกัด. (2564). การทำลายจุลินทรีย์ในกระบวนการผลิต [เอกสารประกอบการพิจารณาไม่ได้ตีพิมพ์].
บริษัท พูแรค (ประเทศไทย) จำกัด. (2568). รายงานการประชุมโครงการวิจัยร่วมกับมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลตะวันออก [เอกสารรายงานการประชุมไม่ได้ตีพิมพ์].
พรพจน์ ศรีดัน และ ธิดาศิลป์ เปลี่ยนละออ. (2569). การประเมินผลตอบแทนทางสังคม (SROI) ของการจัดการการท่องเที่ยวเกาะสีชัง ภายใต้แนวคิดเศรษฐกิจสีน้ำเงิน. วารสารเศรษฐศาสตร์ประยุกต์และกลยุทธ์การจัดการ, 13(1), 1–19. https://doi.org/10.56825/jaems.2026.1316480 DOI: https://doi.org/10.56825/jaems.2026.1316480
พัชรี ปรีเปรมโมทย์ นรินทร์ เจริญพันธ์ ธนพล พุกเส็ง กัลยารัตน์ เชี่ยวชาญ จารึก สิงหปรีชา ปาริฉัตร เต็งสุวรรณ์ และวศิน ยุวนะเตมีย์. (2568). ผลตอบแทนทางสังคมจากการลงทุนของการท่องเที่ยวเชิงอาหารในจังหวัดจันทบุรี. วารสารเศรษฐศาสตร์ประยุกต์และกลยุทธ์การจัดการ, 12(1), 224-242. https://doi.org/10.56825/jaems.2025.1216233 DOI: https://doi.org/10.56825/jaems.2025.1216233
พู่กัน สายด้วง และณชภัทร พิชญมหุตม์. (2569). เทคโนโลยีสถาปัตยกรรมเพื่ออาคารดินจากไบโอมาสผสมเส้นใยฟางข้าว เพื่อการยกระดับเศรษฐกิจและการ ท่องเที่ยวชุมชน ของวิสาหกิจชุมชนธนาคารขยะออมทรัพย์บ้านไผ่ หมู่ 1 ตำบลหนองตะพาน อำเภอบ้านค่าย จังหวัดระยอง. (รายงานโครงการวิจัยฉบับสมบูรณ์). ชลบุรี: มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลตะวันออก.
สฤณี อาชวานันทกุล และภัทราพร แย้มละออ. (2560). คู่มือการประเมินผลลัพธ์ทางสังคมและผลตอบแทนทางสังคมจากการลงทุน (ฉบับปรับปรุง). สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
ALS Laboratory Group (Thailand) Co., Ltd. (2023). Analysis/test report biomass: Lot ID: 2342942 [Unpublished test report].
Boudreau, S., Hrapovic, S., Liu, Y., Leung, C. W. A., Lam E., & Kerton, M F. (2023). Isolation of hydroxyapatite from Atlantic salmon processing waste using a protease and lipase mixture. RSC Sustainability, 1(6): 1554–1564. https://doi.org/10.1039/d3su00102d DOI: https://doi.org/10.1039/D3SU00102D
Chatkaewnapanon, Y., & Lee, T. J. (2022). Planning sustainable community-based tourism in the context of Thailand: Community, development, and the foresight tools. Sustainability, 14(12), 7413. https://doi.org/10.3390/su14127413 DOI: https://doi.org/10.3390/su14127413
Leo, A., & Michael, K., (2021). Investigation of the effects of rice husk and rice straw on the properties of lightweight fibrecrete blocks. Journal of Civil, Construction and Environmental Engineering, 6(5), 135–143. https://doi.org/10.11648/j.jccee.20210605.12 DOI: https://doi.org/10.11648/j.jccee.20210605.12
Likert, R. (1932). A technique for the measurement of attitudes. Archives of psychology., 22 (140), 1-55.
Montesinos-Martínez, M., Martínez-Gabarrón, A., Barreca, F., & Flores-Yepes, J. A. (2024). A newly bio-based material for the construction industry using gypsum binder and rice straw waste (Oryza sativa). Buildings, 14(11), 3440. https://doi.org/10.3390/buildings14113440 DOI: https://doi.org/10.3390/buildings14113440
Mtapuri, O., Camilleri, M. A., & Dłużewska, A. (2022). Advancing community-based tourism approaches for the sustainable development of destinations. Sustainable Development, 30(3), 423–432. https://doi.org/10.1002/sd.2257 DOI: https://doi.org/10.1002/sd.2257
Pasanchay, K., & Schott, C. (2021). Community-based tourism homestays’ capacity to advance the Sustainable Development Goals: A holistic sustainable livelihood perspective. Tourism Management Perspectives, 38, 100784. https://doi.org/10.1016/j.tmp.2020.100784 DOI: https://doi.org/10.1016/j.tmp.2020.100784
Sharma, T., Singh, S., Sharma, S., Sharma, U., et al. (2024). Implications of agro-industrial wastes on the durability and erosion characteristics of unfired soil-blocks reinforced with paddy straw fibers: Sustainable earth construction. Journal of Reinforced Plastics and Composites. 19, 1-22. https://doi.org/10.1177/15589250241239235 DOI: https://doi.org/10.1177/15589250241239235
Siregar, M. R. A., Damayanti, N. A., Sugiana, D., & Khadijah, U. L. S. (2023). Measuring communities’ perceptions towards the socio-economic impact of community-based tourism development of tourism villages in Indonesia (Case from Bogor Regency, Indonesia). Journal of Law and Sustainable Development, 11(11), e1964. https://doi.org/10.55908/sdgs.v11i11.1964 DOI: https://doi.org/10.55908/sdgs.v11i11.1964
Thananusak, T., & Suriyankietkaew, S. (2023). Unpacking key sustainability drivers for sustainable social enterprises: A community-based tourism perspective. Sustainability, 15(4), 3401. https://doi.org/10.3390/su15043401 DOI: https://doi.org/10.3390/su15043401
Yamane, T. (1967). Statistics: An introductory analysis (2nd ed.). Harper & Row.