ความร่วมมือในโซ่อุปทานในอุตสาหกรรมเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (EEC) ของประเทศไทย
##plugins.themes.bootstrap3.article.sidebar##
##plugins.themes.bootstrap3.article.main##
บทคัดย่อ
ในยุคที่การแข่งขันทางธุรกิจมีความเข้มข้นและสภาพแวดล้อมเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว ความร่วมมือในโซ่อุปทาน (Supply Chain Collaboration) ได้กลายเป็นกลยุทธ์สำคัญที่องค์กรต่าง ๆ นำมาใช้เพื่อเสริมสร้างความสามารถในการแข่งขันและเพิ่มความยืดหยุ่นในการดำเนินธุรกิจ พื้นที่เขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (Eastern Economic Corridor: EEC) ซึ่งเป็นศูนย์กลางอุตสาหกรรมของประเทศ จำเป็นต้องพัฒนารูปแบบความร่วมมือที่มีประสิทธิภาพเพื่อรองรับความไม่แน่นอนที่อาจเกิดขึ้น งานวิจัยนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาองค์ประกอบเชิงยืนยันของความร่วมมือในโซ่อุปทานของอุตสาหกรรมในเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (Eastern Economic Corridor: EEC) ของประเทศไทย โดยใช้แบบสอบถามเป็นเครื่องมือในการทำวิจัย และเก็บข้อมูลจากผู้บริหารหรือหรือผู้มีส่วนเกี่ยวข้องในการจัดการโซ่อุปทานใน EEC จำนวน 414 สถานประกอบการ และ ทำการวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยัน (Confirmatory Factor Analysis: CFA) ผลการศึกษาพบว่าองค์ประกอบของความร่วมมือในโซ่อุปทานอุตสาหกรรมใน EEC ของประเทศไทย ประกอบด้วย 4 องค์ประกอบหลัก ได้แก่ การแบ่งปันข้อมูลร่วมกัน ความไว้วางใจ ความร่วมมือในการสื่อสาร และการสร้างความรู้ร่วมกัน ผลของงานวิจัยจะช่วยให้องค์กรในพื้นที่ EEC เข้าใจโครงสร้างของความร่วมมือในโซ่อุปทานได้ชัดเจนขึ้น โดยเฉพาะในอุตสาหกรรมที่ต้องพึ่งพาคู่ค้าหรือซัพพลายเออร์ทั้งในและต่างประเทศ
##plugins.generic.usageStats.downloads##
##plugins.themes.bootstrap3.article.details##
เอกสารอ้างอิง
โครงการเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก – EEC. (2566). สำมะโนธุรกิจและอุตสาหกรรม. จาก https://www.eeco.or.th/th/filedownloads/4949/file-545b4e300ab43ee089d93c6d5e7 b1a5.pdf
ธันยพร จันทร์กระจ่าง. (2567). ภัยพิบัติทางธรรมชาติกับผลกระทบทางเศรษฐศาสตร์. จาก https://www.econ.chula.ac.th/
นิยม รัฐอมฤต. (ม.ป.ป.). EEC- (Eastern Economic Corridor). สถาบันพระปกเกล้า. จากhttp://wiki.kpi.ac.th/
index.php?title=EEC-_(Eastern_Economic_Corridor)
ปรียาวดี ผลอเนก และ ธนัฎฐ์ตฤณ บุนนาค. (2560). ประสิทธิภาพของการร่วมแรงร่วมใจในโซ่อุปทานผลิตภัณฑ์นมพร้อมดื่มจังหวัดสระแก้วในการสร้างความได้เปรียบทางการแข่งขันเพื่อรองรับการเข้าสู่เขตเศรษฐกิจพิเศษสระแก้ว. วิทยานิพนธ์. มหาวิทยาลัยบูรพาวิทยาเขตสระแก้ว.
ปวีณา ร่วมชาติ. (2566). องค์ประกอบของการฟื้นตัวของโซ่อุปทานหลังการระบาดของไวรัสโควิด 19 ของอุตสาหกรรมในประเทศไทย.วารสารสังคมศาสตร์และวัฒนธรรม. 7(7): 257-271
ลดาวรรณ สว่างอารมณ์. (2560). ปัจจัยที่มีเหตุ และผลของความร่วมมือในโซ่อุปทานที่มีต่อผลการดำเนินงานด้านโลจิสติกส์ธุรกิจนำเที่ยวในประเทศไทย. วิทยานิพนธ์. มหาวิทยาลัยศรีปทุม.
สุธี ปิงสุทธิวงศ์. (2556). Essential management tools for performance excellence. กรุงเทพฯ. สถาบันเพิ่มผลผลิตแห่งชาติ. กระทรวงอุตสาหกรรม
อภิยุกต์ อำนวยกาญจนสิน. (ม.ป.ป.). ห่วงโซ่การผลิตโลก..กำหนดทิศทางหลังวิกฤตโควิด-19. กองวิจัยเศรษฐกิจอุตสาหกรรม. สำนักงานเศรษฐกิจอุตสาหกรรม.
Baah, C., Acquah, I. S. K., and Ofori, D. (2022). Exploring the influence of supply chain collaboration on supply chain visibility, stakeholder trust, environmental and financial performances: a partial least square approach. Benchmarking: An International Journal, 29(1), 172-193. DOI: https://doi.org/10.1108/BIJ-10-2020-0519
Bentler, P. M. J. P. b. (1990). Comparative fit indexes in structural models. 107(2), 238. DOI: https://doi.org/10.1037//0033-2909.107.2.238
Cao, M., Vonderembse, M. A., Zhang, Q., and Ragu-Nathan, T. S. (2010). Supply chain collaboration: conceptualisation and instrument development. International Journal of Production Research, 48(22), 6613-6635. DOI: https://doi.org/10.1080/00207540903349039
Chamidah, N., Guntoro, B., and Sulastri, E. (2020). Marketing communication and synergy of pentahelix strategy on satisfaction and sustainable tourism. Journal of Asian Finance, Economics and Business. 7(3). 177-190. DOI: https://doi.org/10.13106/jafeb.2020.vol7.no3.177
Cheng, H. C., Chen, M. C., and Mao, C. K. (2010). The evolutionary process and collaboration in supply chains. Industrial Management & Data Systems, 110(3), 453-474. DOI: https://doi.org/10.1108/02635571011030079
Chishti, S., and Ahmed, S. (2023). Managing a green supply chain: role of communication, collaboration, learning and trust. International Journal of Services and Operations Management, 44(1), 93-114. DOI: https://doi.org/10.1504/IJSOM.2023.128944
Comrey, A. L., and Lee, H. B. (2013). A first course in factor analysis. Psychology press. DOI: https://doi.org/10.4324/9781315827506
Cronbach, L. J. (1951). Coefficient alpha and the internal structure of tests. Psychometrika. 16(3), 297-334. DOI: https://doi.org/10.1007/BF02310555
De Toni, A. F., Nonino, F., and Pivetta, M. (2011). A model for assessing the coherence of companies’ knowledge strategy. Knowledge Management Research & Practice. 9(4), 327–341. DOI: https://doi.org/10.1057/kmrp.2011.36
Doganay, A., and Ergun, S. (2017). The effect of supply chain collaboration on supply chain performance. Journal of Management Marketing and Logistics, 4(1), 30-39. DOI: https://doi.org/10.17261/Pressacademia.2017.377
Eastern Economic Corridor (EEC) Office. (2019). Why EEC Government Initiative. Retrieve from: https://www.eeco.or.th/th/government-initiative/why-eec
Glenn Richey Jr, R., and Autry, C. W. (2009). Assessing interfirm collaboration/technology investment tradeoffs: The effects of technological readiness and organizational learning. The International Journal of Logistics Management, 20(1), 30-56. DOI: https://doi.org/10.1108/09574090910954837
Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., and Anderson, R. E. (2019). Multivariate data analysis.
Jimenez-Jimenez, D., Martınez-Costa, M. and Rodriguez, C.S. (2019). The mediating role of supply chain collaboration on the relationship between information technology and innovation. Journal of Knowledge Management. DOI: https://doi.org/10.1108/JKM-01-2018-0019
Jing, Y.R., Ron, W., Sainan, L. and Jiwan, Z. (2019). Enhancing stakeholders’ trust in megaproject supply chain through blockchain: an exploratory study. Trust in Major and Mega Projects. p. 25.
Hooper, D. C. (2010). Structural equation modelling: guidelines for determining model fit. The electronic journal of business research methods, 6(1), 53-60.
Hsu, W.T., Chen, H.L. and Cheng, C.Y. (2013). Internationalization and firm performance of SMEs: the moderating effects of CEO attributes. Journal of World Business. Vol. 48 No. 1. pp. 1-12. DOI: https://doi.org/10.1016/j.jwb.2012.06.001
Hudnurkar, M., Jakhar, S., and Rathod, U. (2014). Factors affecting collaboration in supply chain: a literature review. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 133, 189-202. DOI: https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2014.04.184
Kampstra, R. P., Ashayeri, J., and Gattorna, J. L. (2006). Realities of supply chain collaboration. The international journal of logistics management, 17(3), 312-330. DOI: https://doi.org/10.1108/09574090610717509
Kılıç, A., Uysal, I., and Atar, B. (2020). Comparison of confirmatory factor analysis estimation methods on binary data. International Journal of Assessment Tools in Education, 7(3), 451-487. DOI: https://doi.org/10.21449/ijate.660353
Lee C., and Kim, S. (2021). Collaborative communication, information sharing and supply chain performance. The Journal of Industrial Distribution & Business, 12(5), 27-36. DOI: https://doi.org/10.13106/jidb.2020.vol11.no5.27
Li, Y., Wu, F., Zong, W., and Li, B. (2017). Supply chain collaboration for ERP implementation: An inter-organizational knowledge-sharing perspective. International Journal of Operations & Production Management, 37(10), 1327-1347. DOI: https://doi.org/10.1108/IJOPM-12-2015-0732
Marsh, H. W., Hau, K. T., and Wen, Z. (2004). In search of golden rules: Comment on hypothesis-testing approaches to setting cutoff values for fit indexes and dangers in overgeneralizing Hu and Bentler's (1999) findings. Structural equation modeling, 11(3), 320-341. DOI: https://doi.org/10.1207/s15328007sem1103_2
Mehdikhani, R., and Valmohammadi, C. (2019). Strategic collaboration and sustainable supply chain management: The mediating role of internal and external knowledge sharing. Journal of Enterprise Information Management, 32(5), 778-806. DOI: https://doi.org/10.1108/JEIM-07-2018-0166
Nguyen, T.D., Barrett, N.J. and Fletcher, R. (2006). Information internalisation and internationalization–evidence from Vietnamese firms. International Business Review. Vol. 15 No. 6. pp. 682-701. DOI: https://doi.org/10.1016/j.ibusrev.2006.09.001
Panahifar, F., Byrne, P. J., Salam, M. A., and Heavey, C. (2018). Supply chain collaboration and firm’s performance: the critical role of information sharing and trust. Journal of Enterprise Information Management, 31(3), 358-379. DOI: https://doi.org/10.1108/JEIM-08-2017-0114
Pfohl, H. C., and Müller, K. (2015). Collaboration and communication in a networked economy. LogForum, 11(2), 139-149. DOI: https://doi.org/10.17270/J.LOG.2015.2.2
Rajabion, L., Sataei Mokhtari, A., Khordehbinan, M. W., Zare, M., and Hassani, A. (2019). The role of knowledge sharing in supply chain success: Literature review, classification and current trends. Journal of Engineering, Design and Technology, 17(6), 1222-1249. DOI: https://doi.org/10.1108/JEDT-03-2019-0052
Raj Sinha, P., Whitman, L. E., and Malzahn, D. (2004). Methodology to mitigate supplier risk in an aerospace supply chain. Supply Chain Management: an international journal, 9(2), 154-168. DOI: https://doi.org/10.1108/13598540410527051
Rovinelli, R. J. (1976). Methods for Validating Criterion-Referenced Test Items. In Unpublished Doctoral Dissertation. University of Massachusetts Amherst.
Sandberg, E. (2007). Logistics collaboration in supply chains: practice vs. theory. The International Journal of Logistics Management, 18(2), 274-293. DOI: https://doi.org/10.1108/09574090710816977
Scholten, K., and Schilder, S. (2015). The role of collaboration in supply chain resilience. Supply Chain Management: An International Journal, 20(4), 471-484. DOI: https://doi.org/10.1108/SCM-11-2014-0386
Simatupang, T. M., and Sridharan, R. (2005). An integrative framework for supply chain collaboration. The international Journal of Logistics management, 16(2), 257-274. DOI: https://doi.org/10.1108/09574090510634548
Wamba, S.F. (2018). Continuance intention in blockchain-enabled supply chain applications: modelling the moderating effect of supply chain stakeholders trust. European, Mediterranean, and Middle Eastern Conference on Information Systems. Cham. Springer. pp. 38-43. DOI: https://doi.org/10.1007/978-3-030-11395-7_4